Για σκοπούς της Δεύτερης Κατανομής Εδρών ολόκληρη η Δημοκρατία θεωρείται ως ενιαία Εκλογική Περιφέρεια. Τα αχρησιμοποίητα υπόλοιπα των ψήφων όλων των κομμάτων, που δικαιούνται συμμετοχής στη Δεύτερη Κατανομή, συγκεντρώνονται και από τις έξι Εκλογικές Περιφέρειες και αθροίζονται για να βρούμε το σύνολο των αχρησιμοποίητων υπολοίπων, σε ολόκληρη τη Δημοκρατία, τα οποία θα χρησιμοποιηθούν για τη Δεύτερη Κατανομή. Ταυτόχρονα, μεταφέρονται και αθροίζονται όλες οι αδιάθετες από την Πρώτη Κατανομή Έδρες, από όλες τις Εκλογικές Περιφέρειες, για να εξευρεθεί το σύνολο των αδιάθετων εδρών, που θα διατεθούν στα κόμματα με τη μέθοδο και τη διαδικασία της Δεύτερης Κατανομής Εδρών.
Στη διαδικασία της Δεύτερης Κατανομής Εδρών δεν δικαιούνται συμμετοχής οι Συνδυασμοί ανεξαρτήτων, ούτε οι μεμονωμένοι υποψήφιοι δύνανται να συμμετάσχουν στη διαδικασία αυτή. Γι' αυτό, οι ψήφοι τους δεν λαμβάνονται υπόψη, ανεξάρτητα αν εκλεγούν ή όχι από την Πρώτη Κατανομή.
Σύμφωνα με τον ισχύοντα Εκλογικό Νόμο, η Δεύτερη Κατανομή Εδρών γίνεται μεταξύ των αυτοτελών κομμάτων ή των συνασπισμών κομμάτων, που συγκεντρώνουν τα προβλεπόμενα από το Νόμο ποσοστά, επί του συνόλου των εγκύρων ψήφων σε ολόκληρη τη Δημοκρατία, όπως περιγράφεται πιο κάτω:
Σε περίπτωση που κανένα κόμμα ή Συνασπισμός κομμάτων δεν συγκέντρωσε τα αντίστοιχα ποσοστά, όπως αναφέρονται πιο πάνω, ο Νόμος ρυθμίζει τον τρόπο και τη μέθοδο συμμετοχής ενός ή δύο κομμάτων, ανάλογα με την περίπτωση, προκειμένου να αρχίσει κανονικά η διαδικασία της Δεύτερης Κατανομής Εδρών.
ΕΚΛΟΓΙΚΟ ΜΕΤΡΟ ΔΕΥΤΕΡΗΣ ΚΑΤΑΝΟΜΗΣ
Για να εξευρεθεί το εκλογικό μέτρο της Δεύτερης Κατανομής Εδρών αθροίζεται το σύνολο των αχρησιμοποίητων υπολοίπων από την Πρώτη Κατανομή ψήφων και των έξι Εκλογικών Περιφερειών, όλων των κομμάτων που δικαιούνται συμμετοχής στη Δεύτερη Κατανομή. Τα αχρησιμοποίητα υπόλοιπα των κομμάτων, που δεν δικαιούνται να συμμετάσχουν στη Δεύτερη Κατανομή, καθώς και οι ψήφοι των μεμονωμένων υποψηφίων, που παρέμειναν αχρησιμοποίητα, δεν λαμβάνονται υπόψη και ούτε υπολογίζονται για σκοπούς της Δεύτερης Κατανομής.
Το άθροισμα των αχρησιμοποίητων υπολοίπων των ψήφων σε ολόκληρη τη Δημοκρατία, διαιρείται με τον αριθμό των αδιάθετων από την Πρώτη Κατανομή Εδρών, δηλ. διαιρούμε το σύνολο των αχρησιμοποίητων υπολοίπων των ψήφων με το σύνολο των εδρών που παρέμειναν αδιάθετες από την Πρώτη Κατανομή.
Το πηλίκο, που προκύπτει από τη διαίρεση αυτή, αποτελεί το νέο εκλογικό μέτρο, για σκοπούς της Δεύτερης Κατανομής Εδρών.
Για παράδειγμα, ας υποθέσουμε ότι έχουμε πέντε κόμματα, που δικαιούνται να πάρουν μέρος στη Δεύτερη Κατανομή και τα οποία έχουν ως αχρησιμοποίητα υπόλοιπα, που προκύπτουν από την Πρώτη Κατανομή, σύνολο ψήφων 30.000, 25.000, 20.000, 15.000 και 10.000, αντίστοιχα.
Το εκλογικό μέτρο της Δεύτερης Κατανομής, θα είναι, σε τέτοια περίπτωση, το αποτέλεσμα της διαίρεσης του αθροίσματος των αχρησιμοποίητων υπολοίπων των ψήφων και των πέντε κομμάτων, που αναφέρονται πιο πάνω, δηλ. 100.000 ψήφοι, δια του αριθμού των εδρών που παρέμειναν αδιάθετες από την Πρώτη Κατανομή.
Ας υποθέσουμε ότι το σύνολο των αδιάθετων εδρών από την Πρώτη Κατανομή, και για τις έξι Εκλογικές Περιφέρειες, είναι 16 έδρες, τότε το εκλογικό μέτρο, για τη Δεύτερη Κατανομή, θα είναι:
Αχρησιμοποίητα υπόλοιπα: 100.000 : 16 = 6.250 Εκλογικό Μέτρο, για σκοπούς της Δεύτερης Κατανομής
Με βάση τα πιο πάνω δεδομένα χρησιμοποιούμε τα αχρησιμοποίητα υπόλοιπα των ψήφων κάθε κόμματος, ξεχωριστά, δηλ. τις 30.000, 25.000, 20.000, 15.000 και 10.000 ψήφους, αντίστοιχα, όπως περιγράφεται στο παράδειγμα πιο πάνω και διαιρούμε τους αριθμούς αυτούς με το εκλογικό μέτρο της Δεύτερης Κατανομής, δηλ. με τον αριθμό 6.250. Το πηλίκο, που προκύπτει, σε κάθε περίπτωση, από τη διαίρεση αυτή, αποτελεί τον αριθμό των εδρών με τις οποίες δικαιώνεται κάθε κόμμα από τη Δεύτερη Κατανομή Εδρών.
Συνοπτικά, για κάθε κόμμα που αναφέρεται πιο πάνω, θα έχουμε το ακόλουθο αποτέλεσμα:
Α' Κόμμα 30.000 : 6.250 = 4 έδρες, και παραμένουν προς όφελος του κόμματος αυτού 5.000 ψήφοι, ως αχρησιμοποίητα υπόλοιπα, οι οποίες μπορούν να χρησιμοποιηθούν στην επόμενη φάση, δηλ. στη λεγόμενη Τρίτη Κατανομή.
Β' Κόμμα 25.000 : 6.250 = 4 έδρες, ακριβώς, χωρίς να παραμένουν αχρησιμοποίητα υπόλοιπα.
Γ' Κόμμα 20.000 : 6.250 = 3 έδρες, και παραμένουν 1.250 ψήφοι, ως αχρησιμοποίητα υπόλοιπα.
Δ' Κόμμα 15.000 : 6.250 = 2 έδρες, και παραμένουν 2.500 ψήφοι, ως αχρησιμοποίητα υπόλοιπα.
Ε' Κόμμα 10.000 : 6.250 = 1 έδρα, και παραμένουν 3.750 ψήφοι, ως αχρησιμοποίητα υπόλοιπα.
Όπως προκύπτει από την πιο πάνω περιγραφή, από τη Δεύτερη Κατανομή Εδρών, διατίθενται συνολικά 14 έδρες και παραμένουν ακόμη 2 έδρες αδιάθετες, οι οποίες θα πρέπει να διατεθούν στην επόμενη φάση, με τη διαδικασία της Τρίτης Κατανομής Εδρών.
ΣΕ ΠΟΙΕΣ ΕΚΛΟΓΙΚΕΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΕΣ ΠΡΟΣΚΥΡΩΝΟΝΤΑΙ ΟΙ ΕΔΡΕΣ ΜΕ ΤΙΣ ΟΠΟΙΕΣ ΔΙΚΑΙΩΝΕΤΑΙ ΚΑΘΕ ΚΟΜΜΑ ΑΠΟ ΤΗ ΔΕΥΤΕΡΗ ΚΑΤΑΝΟΜΗ
Η διαδικασία σχετικά με τη μέθοδο που ακολουθείται και τον τρόπο καθορισμού των Εκλογικών Περιφερειών στις οποίες θα πρέπει να παραχωρηθούν και να προσκυρωθούν οι έδρες που παραμένουν αδιάθετες στα δικαιωθέντα κατά σειρά κατάταξης κόμματα, από τη Δεύτερη Κατανομή, δεν είναι απλή και δεν μπορεί να εξηγηθεί μέσα σε λίγες γραμμές.
Οι νομοτεχνικές λεπτομέρειες που προβλέπονται από τον ισχύοντα Εκλογικό Νόμο, για τη διαδικασία καθορισμού των Εκλογικών Περιφερειών, στις οποίες παραχωρούνται οι αδιάθετες έδρες από τη Δεύτερη Κατανομή, και οι οποίες παραχωρούνται στα δικαιωθέντα, κατά σειρά κατάταξης κόμματα, απαιτούν ιδιαίτερη μελέτη και περίσκεψη, για αποφυγή λαθών. Τυχόν λάθη κατά τη διαδικασία αυτή δεν μπορούν να επανορθωθούν παρά μόνο με Εκλογική Αίτηση που υποβάλλεται στο αρμόδιο Εκλογοδικείο, μετά τη δημοσίευση των αποτελεσμάτων.
Πρώτα απ' όλα τα κόμματα που μετέχουν στη Δεύτερη Κατανομή κατατάσσονται κατά σειρά ύψους του συνόλου των αχρησιμοποίητων υπολοίπων των ψήφων τους, που προκύπτουν από ολόκληρη τη Δημοκρατία, δηλ. γίνεται κατάταξη των κομμάτων ανάλογα με το ύψος των αχρησιμοποίητων υπολοίπων τους, που μετέφεραν από την Πρώτη Κατανομή, για σκοπούς της Δεύτερης Κατανομής Εδρών.
ΚΑΤΑΤΑΞΗ ΚΟΜΜΑΤΩΝ
Σύμφωνα με το παράδειγμα των πέντε κομμάτων που περιγράφεται πιο πάνω, τα πέντε Κόμματα Α', Β', Γ', Δ' και Ε', που μετέχουν στη Δεύτερη Κατανομή, διατηρούν την ίδια σειρά κατάταξης, όπως εμφανίζονται στο παράδειγμά μας, με βάση τα σύνολα των αχρησιμοποίητων υπολοίπων των ψήφων τους, σε ολόκληρη τη Δημοκρατία.
Με βάση τη σειρά κατάταξης των πέντε κομμάτων, έχουμε το Α' κόμμα με 30.000 ψήφους, το Β' κόμμα με 25.000, το Γ' κόμμα με 20.000, το Δ' κόμμα με 15.000 και το Ε' κόμμα με 10.000, αχρησιμοποίητα υπόλοιπα, που μεταφέρουν από την Πρώτη Κατανομή.
Από την κατάταξη αυτή θα προκύψει και η σειρά (πρωτιά) του κόμματος, από το οποίο θα αρχίσει η διαδικασία προσκύρωσης της πρώτης έδρας, που το κόμμα αυτό δικαιώνεται από τη Δεύτερη Κατανομή.
ΠΑΡΑΧΩΡΗΣΗ ΕΔΡΩΝ
Η έδρα αυτή θα παραχωρηθεί σε εκείνη την Εκλογική Περιφέρεια, που το δικαιωθέν κόμμα θα παρουσιάζει το ψηλότερο αχρησιμοποίητο υπόλοιπο ψήφων, με την προϋπόθεση ότι στην περιφέρεια αυτή υπάρχει κενή έδρα και νοουμένου ότι το εν λόγω κόμμα, στο οποίο δικαιώνεται η έδρα, έχει στο ψηφοδέλτιο του υποψήφιο βουλευτή.
Για ευκολία, ας αναφερθούμε ξανά στο παράδειγμα που περιγράφεται πιο πάνω. Συγκεκριμένα, το Α' κόμμα, που, όπως τονίστηκε, δικαιώνεται με τέσσερις έδρες από τη Δεύτερη Κατανομή και το οποίο έχει συνολικά 30.000 ψήφους αχρησιμοποίητα υπόλοιπα, αφού έχει το ψηλότερο ποσοστό αχρησιμοποίητων υπολοίπων ψήφων, σε σύγκριση με τα άλλα τέσσερα κόμματα, που μετέχουν στη Δεύτερη κατανομή, θα είναι και το πρώτο κόμμα, από το οποίο θα αρχίσει η διαδικασία κατανομής των εδρών.
Η Εκλογική Περιφέρεια, στην οποία το κόμμα αυτό παρουσιάζει το ψηλότερο αχρησιμοποίητο υπόλοιπο ψήφων θα είναι και η περιφέρεια στην οποία θα του παραχωρηθεί η πρώτη έδρα, δηλ. η πρώτη έδρα θα παραχωρηθεί στην περιφέρεια όπου το κόμμα αυτό έχει το μεγαλύτερο ποσοστό αχρησιμοποίητων υπολοίπων, πάντοτε βέβαια με την προϋπόθεση ότι στην περιφέρεια αυτή υπάρχει κενή έδρα και νοουμένου ότι το εν λόγω κόμμα, στο οποίο δικαιώνεται η έδρα, έχει στο ψηφοδέλτιο του υποψήφιο βουλευτή στην ίδια Εκλογική Περιφέρεια.
Για παράδειγμα, αν το δικαιωθέν κόμμα παρουσιάζει το ψηλότερο αχρησιμοποίητο υπόλοιπο ψήφων στην Εκλογική Περιφέρεια Λευκωσίας, και, ταυτόχρονα, υπάρχει κενή έδρα στην περιφέρεια Λευκωσίας, η πρώτη από τις τέσσερις έδρες, με τις οποίες δικαιώνεται το Α' κόμμα από τη Δεύτερη Κατανομή, θα παραχωρηθεί στην περιφέρεια Λευκωσίας. Αν δεν υπάρχει κενή έδρα στην Περιφέρεια Λευκωσίας, ανατρέχουμε στην επόμενη Εκλογική Περιφέρεια, όπου το Α' κόμμα έχει το αμέσως επόμενο ψηλότερο αχρησιμοποίητο υπόλοιπο ψήφων και, νοουμένου, ότι στην περιφέρεια αυτή υπάρχει κενή έδρα και ταυτόχρονα, το δικαιωθέν κόμμα διαθέτει στο ψηφοδέλτιο του υποψήφιο βουλευτή στην ίδια Εκλογική Περιφέρεια.
Στη συνέχεια, ακολουθεί κατά σειρά το Β' κόμμα και, με βάση την ίδια διαδικασία, θα εξευρεθεί η Εκλογική Περιφέρεια στην οποία το κόμμα αυτό παρουσιάζει το ψηλότερο αχρησιμοποίητο υπόλοιπο ψήφων και, εκεί, στην περιφέρεια αυτή, θα του παραχωρηθεί η πρώτη από τις τέσσερις έδρες, που το Β' κόμμα δικαιώνεται από τη Δεύτερη Κατανομή.
Η ίδια διαδικασία ακολουθείται και για το Γ' κόμμα, δηλ. η πρώτη από τις τρεις έδρες, που το κόμμα αυτό δικαιώνεται από τη Δεύτερη Κατανομή, θα παραχωρηθεί στην Εκλογική Περιφέρεια που παρουσιάζει το ψηλότερο αχρησιμοποίητο υπόλοιπο και, ούτω καθεξής. Ακολουθεί στη σειρά το Δ' κόμμα, που δικαιώνεται με δύο έδρες και τέλος έχει σειρά το Ε' κόμμα, που δικαιώνεται με μια έδρα, από τη Δεύτερη Κατανομή.
Νοείται ότι η πρακτική αυτή, δηλ. η παραχώρηση των εδρών κατά σειρά στις Εκλογικές Περιφέρειες, που τα δικαιωθέντα κόμματα παρουσιάζουν τα ψηλότερα αχρησιμοποίητα υπόλοιπα, εφαρμόζεται, σε κάθε περίπτωση, με την προϋπόθεση ότι υπάρχει κενή έδρα στη συγκεκριμένη Εκλογική Περιφέρεια, η οποία παραρέμεινε αδιάθετη από την Πρώτη Κατανομή.
Σε αντίθετη περίπτωση, αν δεν υπάρχει κενή έδρα, ακολουθώντας και διατηρώντας την ίδια σειρά κατάταξης των κομμάτων, θα προστρέξουμε στην αμέσως επόμενη Εκλογική Περιφέρεια, που το δικαιωθέν κόμμα παρουσιάζει το αμέσως επόμενο ψηλότερο αχρησιμοποίητο υπόλοιπο ψήφων.
Αφού περατωθεί η διαδικασία της παραχώρησης της πρώτης από τις έδρες που δικαιώνεται κάθε κόμμα, επαναλαμβάνουμε την ίδια πρακτική, από την αρχή, δηλ. με την ίδια ακριβώς σειρά, από το πρώτο στην κατάταξη κόμμα, κατά σειρά αχρησιμοποίητων υπολοίπων, για την παραχώρηση της δεύτερης έδρας στην Εκλογική Περιφέρεια που το δικαιωθέν κόμμα παρουσιάζει το αμέσως επόμενο ψηλότερο αχρησιμοποίητο υπόλοιπο.
Για παράδειγμα, ας υποθέσουμε ότι το Α' κόμμα, που έχει την πρωτιά στη σειρά κατάταξης και το οποίο πήρε την πρώτη από τις έδρες που δικαιώνεται από τη Δεύτερη Κατανομή, στην Εκλογική Περιφέρεια Λευκωσίας, έχει το αμέσως επόμενο ψηλότερο αχρησιμοποίητο υπόλοιπο στην Περιφέρεια Λεμεσού και, αν στην Περιφέρεια Λεμεσού υπάρχει κενή έδρα, τότε η δεύτερη από τις τέσσερις έδρες, που το πιο πάνω κόμμα δικαιώνεται από τη Δεύτερη Κατανομή, θα παραχωρηθεί στην Περιφέρεια Λεμεσού.
Η ίδια εργασία επαναλαμβάνεται και για το επόμενο στην σειρά κατάταξης κόμμα, καθώς και για όλα τα υπόλοιπα κόμματα, που ακολουθούν, μέχρι να προσκυρωθούν όλες οι έδρες, με τις οποίες δικαιώνεται κάθε κόμμα από τη Δεύτερη Κατανομή.
Όταν συμπληρωθεί η όλη εργασία για τη Δεύτερη Κατανομή, θα διαφανεί σε ποιές Εκλογικές Περιφέρειες και ποιος θα είναι ο τελικός αριθμός των εδρών που θα έχουν παραχωρηθεί σε κάθε Εκλογική Περιφέρεια, με τις οποίες δικαιώνεται κάθε κόμμα, που μετέχει στη διαδικασία αυτή της Δεύτερης Κατανομής.
Όσον αφορά τον καθορισμό των υποψηφίων βουλευτών, στους οποίους θα παραχωρηθούν οι έδρες από την κατανομή αυτή με τις οποίες δικαιώνεται κάθε κόμμα από τη Δεύτερη Κατανομή, ακολουθείται η ίδια πρακτική που εφαρμόζεται για σκοπούς της Πρώτης Κατανομής, δηλ. οι έδρες παραχωρούνται στους υποψήφιους του δικαιωθέντος κόμματος, ανάλογα με τη σειρά κατάταξής τους, με βάση το σύνολο των σταυρών προτίμησης που έχει συγκεντρώσει ο κάθε υποψήφιος, ή, σε περίπτωση ισοψηφίας, η έδρα παραχωρείται με κλήρωση μεταξύ των ισοψηφισάντων του ιδίου Συνδυασμού.
Ανεξάρτητα από όσα διαλαμβάνονται πιο πάνω αναφορικά με τη Δεύτερη Κατανομή Εδρών, ο Εκλογικός Νόμος προβλέπει ότι τα αυτοτελή κόμματα, που συμμετέχουν στη Δεύτερη Κατανομή, τότε μόνο δικαιώνονται με δεύτερη έδρα από την κατανομή αυτή, αν και εφόσο έχουν συγκεντρώσει τα 2/56 του συνόλου των εγκύρων ψήφων σε ολόκληρη τη Δημοκρατία, δηλ. για να δικαιωθούν με δεύτερη έδρα τα αυτοτελή κόμματα από τη διαδικασία της Δεύτερης Κατανομής θα πρέπει να έχουν συγκεντρώσει 2/56, δηλ. ποσοστό 3.6% περίπου, του συνόλου των εγκύρων ψήφων σε ολόκληρη τη Δημοκρατία.
Στη διαδικασία της Δεύτερης Κατανομής Εδρών δεν δικαιούνται συμμετοχής οι Συνδυασμοί ανεξαρτήτων, ούτε οι μεμονωμένοι υποψήφιοι δύνανται να συμμετάσχουν στη διαδικασία αυτή. Γι' αυτό, οι ψήφοι τους δεν λαμβάνονται υπόψη, ανεξάρτητα αν εκλεγούν ή όχι από την Πρώτη Κατανομή.
Σύμφωνα με τον ισχύοντα Εκλογικό Νόμο, η Δεύτερη Κατανομή Εδρών γίνεται μεταξύ των αυτοτελών κομμάτων ή των συνασπισμών κομμάτων, που συγκεντρώνουν τα προβλεπόμενα από το Νόμο ποσοστά, επί του συνόλου των εγκύρων ψήφων σε ολόκληρη τη Δημοκρατία, όπως περιγράφεται πιο κάτω:
(α) Τα αυτοτελή κόμματα χρειάζεται να συγκεντρώσουν το 1/56, δηλ. ποσοστό 1.8% περίπου, των εγκύρων ψήφων σε ολόκληρη τη Δημοκρατία.Σύμφωνα με το ισχύον εκλογικό σύστημα στη διαδικασία της Δεύτερης Κατανομής Εδρών συμμετέχουν τουλάχιστον δύο κόμματα, για τη διάθεση των υπολοίπων εδρών, που παρέμειναν αδιάθετες από την Πρώτη Κατανομή.
(β) Οι Συνασπισμοί δύο Κομμάτων απαιτείται να συγκεντρώσουν ποσοστό 10% των εγκύρων ψήφων σε ολόκληρη τη Δημοκρατία.
(γ) Οι Συνασπισμοί πάνω από δύο κόμματα απαιτείται να συγκεντρώσουν ποσοστό 20% του συνόλου των εγκύρων ψήφων σε ολόκληρη τη Δημοκρατία.
Σε περίπτωση που κανένα κόμμα ή Συνασπισμός κομμάτων δεν συγκέντρωσε τα αντίστοιχα ποσοστά, όπως αναφέρονται πιο πάνω, ο Νόμος ρυθμίζει τον τρόπο και τη μέθοδο συμμετοχής ενός ή δύο κομμάτων, ανάλογα με την περίπτωση, προκειμένου να αρχίσει κανονικά η διαδικασία της Δεύτερης Κατανομής Εδρών.
ΕΚΛΟΓΙΚΟ ΜΕΤΡΟ ΔΕΥΤΕΡΗΣ ΚΑΤΑΝΟΜΗΣ
Για να εξευρεθεί το εκλογικό μέτρο της Δεύτερης Κατανομής Εδρών αθροίζεται το σύνολο των αχρησιμοποίητων υπολοίπων από την Πρώτη Κατανομή ψήφων και των έξι Εκλογικών Περιφερειών, όλων των κομμάτων που δικαιούνται συμμετοχής στη Δεύτερη Κατανομή. Τα αχρησιμοποίητα υπόλοιπα των κομμάτων, που δεν δικαιούνται να συμμετάσχουν στη Δεύτερη Κατανομή, καθώς και οι ψήφοι των μεμονωμένων υποψηφίων, που παρέμειναν αχρησιμοποίητα, δεν λαμβάνονται υπόψη και ούτε υπολογίζονται για σκοπούς της Δεύτερης Κατανομής.
Το άθροισμα των αχρησιμοποίητων υπολοίπων των ψήφων σε ολόκληρη τη Δημοκρατία, διαιρείται με τον αριθμό των αδιάθετων από την Πρώτη Κατανομή Εδρών, δηλ. διαιρούμε το σύνολο των αχρησιμοποίητων υπολοίπων των ψήφων με το σύνολο των εδρών που παρέμειναν αδιάθετες από την Πρώτη Κατανομή.
Το πηλίκο, που προκύπτει από τη διαίρεση αυτή, αποτελεί το νέο εκλογικό μέτρο, για σκοπούς της Δεύτερης Κατανομής Εδρών.
Για παράδειγμα, ας υποθέσουμε ότι έχουμε πέντε κόμματα, που δικαιούνται να πάρουν μέρος στη Δεύτερη Κατανομή και τα οποία έχουν ως αχρησιμοποίητα υπόλοιπα, που προκύπτουν από την Πρώτη Κατανομή, σύνολο ψήφων 30.000, 25.000, 20.000, 15.000 και 10.000, αντίστοιχα.
Το εκλογικό μέτρο της Δεύτερης Κατανομής, θα είναι, σε τέτοια περίπτωση, το αποτέλεσμα της διαίρεσης του αθροίσματος των αχρησιμοποίητων υπολοίπων των ψήφων και των πέντε κομμάτων, που αναφέρονται πιο πάνω, δηλ. 100.000 ψήφοι, δια του αριθμού των εδρών που παρέμειναν αδιάθετες από την Πρώτη Κατανομή.
Ας υποθέσουμε ότι το σύνολο των αδιάθετων εδρών από την Πρώτη Κατανομή, και για τις έξι Εκλογικές Περιφέρειες, είναι 16 έδρες, τότε το εκλογικό μέτρο, για τη Δεύτερη Κατανομή, θα είναι:
Αχρησιμοποίητα υπόλοιπα: 100.000 : 16 = 6.250 Εκλογικό Μέτρο, για σκοπούς της Δεύτερης Κατανομής
Με βάση τα πιο πάνω δεδομένα χρησιμοποιούμε τα αχρησιμοποίητα υπόλοιπα των ψήφων κάθε κόμματος, ξεχωριστά, δηλ. τις 30.000, 25.000, 20.000, 15.000 και 10.000 ψήφους, αντίστοιχα, όπως περιγράφεται στο παράδειγμα πιο πάνω και διαιρούμε τους αριθμούς αυτούς με το εκλογικό μέτρο της Δεύτερης Κατανομής, δηλ. με τον αριθμό 6.250. Το πηλίκο, που προκύπτει, σε κάθε περίπτωση, από τη διαίρεση αυτή, αποτελεί τον αριθμό των εδρών με τις οποίες δικαιώνεται κάθε κόμμα από τη Δεύτερη Κατανομή Εδρών.
Συνοπτικά, για κάθε κόμμα που αναφέρεται πιο πάνω, θα έχουμε το ακόλουθο αποτέλεσμα:
Α' Κόμμα 30.000 : 6.250 = 4 έδρες, και παραμένουν προς όφελος του κόμματος αυτού 5.000 ψήφοι, ως αχρησιμοποίητα υπόλοιπα, οι οποίες μπορούν να χρησιμοποιηθούν στην επόμενη φάση, δηλ. στη λεγόμενη Τρίτη Κατανομή.
Β' Κόμμα 25.000 : 6.250 = 4 έδρες, ακριβώς, χωρίς να παραμένουν αχρησιμοποίητα υπόλοιπα.
Γ' Κόμμα 20.000 : 6.250 = 3 έδρες, και παραμένουν 1.250 ψήφοι, ως αχρησιμοποίητα υπόλοιπα.
Δ' Κόμμα 15.000 : 6.250 = 2 έδρες, και παραμένουν 2.500 ψήφοι, ως αχρησιμοποίητα υπόλοιπα.
Ε' Κόμμα 10.000 : 6.250 = 1 έδρα, και παραμένουν 3.750 ψήφοι, ως αχρησιμοποίητα υπόλοιπα.
Όπως προκύπτει από την πιο πάνω περιγραφή, από τη Δεύτερη Κατανομή Εδρών, διατίθενται συνολικά 14 έδρες και παραμένουν ακόμη 2 έδρες αδιάθετες, οι οποίες θα πρέπει να διατεθούν στην επόμενη φάση, με τη διαδικασία της Τρίτης Κατανομής Εδρών.
ΣΕ ΠΟΙΕΣ ΕΚΛΟΓΙΚΕΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΕΣ ΠΡΟΣΚΥΡΩΝΟΝΤΑΙ ΟΙ ΕΔΡΕΣ ΜΕ ΤΙΣ ΟΠΟΙΕΣ ΔΙΚΑΙΩΝΕΤΑΙ ΚΑΘΕ ΚΟΜΜΑ ΑΠΟ ΤΗ ΔΕΥΤΕΡΗ ΚΑΤΑΝΟΜΗ
Η διαδικασία σχετικά με τη μέθοδο που ακολουθείται και τον τρόπο καθορισμού των Εκλογικών Περιφερειών στις οποίες θα πρέπει να παραχωρηθούν και να προσκυρωθούν οι έδρες που παραμένουν αδιάθετες στα δικαιωθέντα κατά σειρά κατάταξης κόμματα, από τη Δεύτερη Κατανομή, δεν είναι απλή και δεν μπορεί να εξηγηθεί μέσα σε λίγες γραμμές.
Οι νομοτεχνικές λεπτομέρειες που προβλέπονται από τον ισχύοντα Εκλογικό Νόμο, για τη διαδικασία καθορισμού των Εκλογικών Περιφερειών, στις οποίες παραχωρούνται οι αδιάθετες έδρες από τη Δεύτερη Κατανομή, και οι οποίες παραχωρούνται στα δικαιωθέντα, κατά σειρά κατάταξης κόμματα, απαιτούν ιδιαίτερη μελέτη και περίσκεψη, για αποφυγή λαθών. Τυχόν λάθη κατά τη διαδικασία αυτή δεν μπορούν να επανορθωθούν παρά μόνο με Εκλογική Αίτηση που υποβάλλεται στο αρμόδιο Εκλογοδικείο, μετά τη δημοσίευση των αποτελεσμάτων.
Πρώτα απ' όλα τα κόμματα που μετέχουν στη Δεύτερη Κατανομή κατατάσσονται κατά σειρά ύψους του συνόλου των αχρησιμοποίητων υπολοίπων των ψήφων τους, που προκύπτουν από ολόκληρη τη Δημοκρατία, δηλ. γίνεται κατάταξη των κομμάτων ανάλογα με το ύψος των αχρησιμοποίητων υπολοίπων τους, που μετέφεραν από την Πρώτη Κατανομή, για σκοπούς της Δεύτερης Κατανομής Εδρών.
ΚΑΤΑΤΑΞΗ ΚΟΜΜΑΤΩΝ
Σύμφωνα με το παράδειγμα των πέντε κομμάτων που περιγράφεται πιο πάνω, τα πέντε Κόμματα Α', Β', Γ', Δ' και Ε', που μετέχουν στη Δεύτερη Κατανομή, διατηρούν την ίδια σειρά κατάταξης, όπως εμφανίζονται στο παράδειγμά μας, με βάση τα σύνολα των αχρησιμοποίητων υπολοίπων των ψήφων τους, σε ολόκληρη τη Δημοκρατία.
Με βάση τη σειρά κατάταξης των πέντε κομμάτων, έχουμε το Α' κόμμα με 30.000 ψήφους, το Β' κόμμα με 25.000, το Γ' κόμμα με 20.000, το Δ' κόμμα με 15.000 και το Ε' κόμμα με 10.000, αχρησιμοποίητα υπόλοιπα, που μεταφέρουν από την Πρώτη Κατανομή.
Από την κατάταξη αυτή θα προκύψει και η σειρά (πρωτιά) του κόμματος, από το οποίο θα αρχίσει η διαδικασία προσκύρωσης της πρώτης έδρας, που το κόμμα αυτό δικαιώνεται από τη Δεύτερη Κατανομή.
ΠΑΡΑΧΩΡΗΣΗ ΕΔΡΩΝ
Η έδρα αυτή θα παραχωρηθεί σε εκείνη την Εκλογική Περιφέρεια, που το δικαιωθέν κόμμα θα παρουσιάζει το ψηλότερο αχρησιμοποίητο υπόλοιπο ψήφων, με την προϋπόθεση ότι στην περιφέρεια αυτή υπάρχει κενή έδρα και νοουμένου ότι το εν λόγω κόμμα, στο οποίο δικαιώνεται η έδρα, έχει στο ψηφοδέλτιο του υποψήφιο βουλευτή.
Για ευκολία, ας αναφερθούμε ξανά στο παράδειγμα που περιγράφεται πιο πάνω. Συγκεκριμένα, το Α' κόμμα, που, όπως τονίστηκε, δικαιώνεται με τέσσερις έδρες από τη Δεύτερη Κατανομή και το οποίο έχει συνολικά 30.000 ψήφους αχρησιμοποίητα υπόλοιπα, αφού έχει το ψηλότερο ποσοστό αχρησιμοποίητων υπολοίπων ψήφων, σε σύγκριση με τα άλλα τέσσερα κόμματα, που μετέχουν στη Δεύτερη κατανομή, θα είναι και το πρώτο κόμμα, από το οποίο θα αρχίσει η διαδικασία κατανομής των εδρών.
Η Εκλογική Περιφέρεια, στην οποία το κόμμα αυτό παρουσιάζει το ψηλότερο αχρησιμοποίητο υπόλοιπο ψήφων θα είναι και η περιφέρεια στην οποία θα του παραχωρηθεί η πρώτη έδρα, δηλ. η πρώτη έδρα θα παραχωρηθεί στην περιφέρεια όπου το κόμμα αυτό έχει το μεγαλύτερο ποσοστό αχρησιμοποίητων υπολοίπων, πάντοτε βέβαια με την προϋπόθεση ότι στην περιφέρεια αυτή υπάρχει κενή έδρα και νοουμένου ότι το εν λόγω κόμμα, στο οποίο δικαιώνεται η έδρα, έχει στο ψηφοδέλτιο του υποψήφιο βουλευτή στην ίδια Εκλογική Περιφέρεια.
Για παράδειγμα, αν το δικαιωθέν κόμμα παρουσιάζει το ψηλότερο αχρησιμοποίητο υπόλοιπο ψήφων στην Εκλογική Περιφέρεια Λευκωσίας, και, ταυτόχρονα, υπάρχει κενή έδρα στην περιφέρεια Λευκωσίας, η πρώτη από τις τέσσερις έδρες, με τις οποίες δικαιώνεται το Α' κόμμα από τη Δεύτερη Κατανομή, θα παραχωρηθεί στην περιφέρεια Λευκωσίας. Αν δεν υπάρχει κενή έδρα στην Περιφέρεια Λευκωσίας, ανατρέχουμε στην επόμενη Εκλογική Περιφέρεια, όπου το Α' κόμμα έχει το αμέσως επόμενο ψηλότερο αχρησιμοποίητο υπόλοιπο ψήφων και, νοουμένου, ότι στην περιφέρεια αυτή υπάρχει κενή έδρα και ταυτόχρονα, το δικαιωθέν κόμμα διαθέτει στο ψηφοδέλτιο του υποψήφιο βουλευτή στην ίδια Εκλογική Περιφέρεια.
Στη συνέχεια, ακολουθεί κατά σειρά το Β' κόμμα και, με βάση την ίδια διαδικασία, θα εξευρεθεί η Εκλογική Περιφέρεια στην οποία το κόμμα αυτό παρουσιάζει το ψηλότερο αχρησιμοποίητο υπόλοιπο ψήφων και, εκεί, στην περιφέρεια αυτή, θα του παραχωρηθεί η πρώτη από τις τέσσερις έδρες, που το Β' κόμμα δικαιώνεται από τη Δεύτερη Κατανομή.
Η ίδια διαδικασία ακολουθείται και για το Γ' κόμμα, δηλ. η πρώτη από τις τρεις έδρες, που το κόμμα αυτό δικαιώνεται από τη Δεύτερη Κατανομή, θα παραχωρηθεί στην Εκλογική Περιφέρεια που παρουσιάζει το ψηλότερο αχρησιμοποίητο υπόλοιπο και, ούτω καθεξής. Ακολουθεί στη σειρά το Δ' κόμμα, που δικαιώνεται με δύο έδρες και τέλος έχει σειρά το Ε' κόμμα, που δικαιώνεται με μια έδρα, από τη Δεύτερη Κατανομή.
Νοείται ότι η πρακτική αυτή, δηλ. η παραχώρηση των εδρών κατά σειρά στις Εκλογικές Περιφέρειες, που τα δικαιωθέντα κόμματα παρουσιάζουν τα ψηλότερα αχρησιμοποίητα υπόλοιπα, εφαρμόζεται, σε κάθε περίπτωση, με την προϋπόθεση ότι υπάρχει κενή έδρα στη συγκεκριμένη Εκλογική Περιφέρεια, η οποία παραρέμεινε αδιάθετη από την Πρώτη Κατανομή.
Σε αντίθετη περίπτωση, αν δεν υπάρχει κενή έδρα, ακολουθώντας και διατηρώντας την ίδια σειρά κατάταξης των κομμάτων, θα προστρέξουμε στην αμέσως επόμενη Εκλογική Περιφέρεια, που το δικαιωθέν κόμμα παρουσιάζει το αμέσως επόμενο ψηλότερο αχρησιμοποίητο υπόλοιπο ψήφων.
Αφού περατωθεί η διαδικασία της παραχώρησης της πρώτης από τις έδρες που δικαιώνεται κάθε κόμμα, επαναλαμβάνουμε την ίδια πρακτική, από την αρχή, δηλ. με την ίδια ακριβώς σειρά, από το πρώτο στην κατάταξη κόμμα, κατά σειρά αχρησιμοποίητων υπολοίπων, για την παραχώρηση της δεύτερης έδρας στην Εκλογική Περιφέρεια που το δικαιωθέν κόμμα παρουσιάζει το αμέσως επόμενο ψηλότερο αχρησιμοποίητο υπόλοιπο.
Για παράδειγμα, ας υποθέσουμε ότι το Α' κόμμα, που έχει την πρωτιά στη σειρά κατάταξης και το οποίο πήρε την πρώτη από τις έδρες που δικαιώνεται από τη Δεύτερη Κατανομή, στην Εκλογική Περιφέρεια Λευκωσίας, έχει το αμέσως επόμενο ψηλότερο αχρησιμοποίητο υπόλοιπο στην Περιφέρεια Λεμεσού και, αν στην Περιφέρεια Λεμεσού υπάρχει κενή έδρα, τότε η δεύτερη από τις τέσσερις έδρες, που το πιο πάνω κόμμα δικαιώνεται από τη Δεύτερη Κατανομή, θα παραχωρηθεί στην Περιφέρεια Λεμεσού.
Η ίδια εργασία επαναλαμβάνεται και για το επόμενο στην σειρά κατάταξης κόμμα, καθώς και για όλα τα υπόλοιπα κόμματα, που ακολουθούν, μέχρι να προσκυρωθούν όλες οι έδρες, με τις οποίες δικαιώνεται κάθε κόμμα από τη Δεύτερη Κατανομή.
Όταν συμπληρωθεί η όλη εργασία για τη Δεύτερη Κατανομή, θα διαφανεί σε ποιές Εκλογικές Περιφέρειες και ποιος θα είναι ο τελικός αριθμός των εδρών που θα έχουν παραχωρηθεί σε κάθε Εκλογική Περιφέρεια, με τις οποίες δικαιώνεται κάθε κόμμα, που μετέχει στη διαδικασία αυτή της Δεύτερης Κατανομής.
Όσον αφορά τον καθορισμό των υποψηφίων βουλευτών, στους οποίους θα παραχωρηθούν οι έδρες από την κατανομή αυτή με τις οποίες δικαιώνεται κάθε κόμμα από τη Δεύτερη Κατανομή, ακολουθείται η ίδια πρακτική που εφαρμόζεται για σκοπούς της Πρώτης Κατανομής, δηλ. οι έδρες παραχωρούνται στους υποψήφιους του δικαιωθέντος κόμματος, ανάλογα με τη σειρά κατάταξής τους, με βάση το σύνολο των σταυρών προτίμησης που έχει συγκεντρώσει ο κάθε υποψήφιος, ή, σε περίπτωση ισοψηφίας, η έδρα παραχωρείται με κλήρωση μεταξύ των ισοψηφισάντων του ιδίου Συνδυασμού.
Ανεξάρτητα από όσα διαλαμβάνονται πιο πάνω αναφορικά με τη Δεύτερη Κατανομή Εδρών, ο Εκλογικός Νόμος προβλέπει ότι τα αυτοτελή κόμματα, που συμμετέχουν στη Δεύτερη Κατανομή, τότε μόνο δικαιώνονται με δεύτερη έδρα από την κατανομή αυτή, αν και εφόσο έχουν συγκεντρώσει τα 2/56 του συνόλου των εγκύρων ψήφων σε ολόκληρη τη Δημοκρατία, δηλ. για να δικαιωθούν με δεύτερη έδρα τα αυτοτελή κόμματα από τη διαδικασία της Δεύτερης Κατανομής θα πρέπει να έχουν συγκεντρώσει 2/56, δηλ. ποσοστό 3.6% περίπου, του συνόλου των εγκύρων ψήφων σε ολόκληρη τη Δημοκρατία.



Posted in: